على آقا نورى
59
خاستگاه تشيع وپيدايش فرقه هاى شيعه در عصر امامان ( فارسى )
8 . التبصير فى الدين و تمييز الفرقة الناجيه عن الفرق الهالكين ؛ ابو مظفر اسفراينى شافعى ( - 471 ق ) ، تحقيق كمال الحوت . اين اثر به اعتراف خود نويسنده و همانگونه كه از عنوانش نيز پيداست ، به منظور تمييز اهل حق از باطل و شناساندن و دفاع از فرقه حق ( به باور نويسنده اهل سنت و جماعت و آن هم دستهاى خاص ) نوشته شده است . از اينرو نويسنده دشمنى خود را با شيعيان امامى در موارد زيادى آشكار مىكند و علاوه بر متهم كردن آنان به بىاعتنايى به قران و احاديث و اسقاط شريعت ، از استناد به احاديث جعلى عليه آنان نيز پرهيزى ندارد . « 1 » وى از مشبهه اگرچه به عنوان فرقهاى مستقل نام نبرده ، اما در تقسيمبندى اصناف اين فرقه بيشتر مصاديق آن را بر فرقههاى شيعى تطبيق مىكند . همچنين به بيش از پانزده فرقه از فرقههاى كوچك و انشعابى از ديگر فرق ، به ويژه غاليان اشاره كرده و آنان را از حوزه مسلمانى و شمارش در هفتاد و سه فرقه خارج مىداند . « 2 » وى در مورد اعتقادات شيعيان امامى مىگويد : آنان هيچ اعتقادى به قرآن و احاديث پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و شريعت مسلمانان نداشته و هيچ نشانهاى از ديندارى آنها مشاهده نمىشود . جالب توجه اينكه در پايان اين مباحث دربارهء باورهاى اهل سنت مىگويد : . . . و لا يحكمون فى عوام المسلمين الا به ظاهر ايمانهم و لا يقولون بتكفير واحد منهم الا أن يتبين منه ما يوجب تكفيره . و با اين دعاى قرآنى كلامش را به پايان مىبرد كه : « رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا وَ لِإِخْوانِنَا الَّذِينَ سَبَقُونا بِالْإِيمانِ وَ لا تَجْعَلْ فِي قُلُوبِنا غِلًّا لِلَّذِينَ آمَنُوا رَبَّنا إِنَّكَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ » . « 3 » اى كاش اين دعا در حق خود وى مستجاب مىشد .
--> ( 1 ) . نك : التبصير فى الدين ، ص 35 - 43 و 119 - 121 . ( 2 ) . نك : همان ، ص 12 - 37 . ( 3 ) . حشر ( 59 ) : آيهء 10 .